K. İnanç IŞIKLAR

Uygarlık sürekli gelişmedir. Uygarlık yolundaki başarı yenileşmeye bağlıdır. Toplumsal yaşamda, ekonomik yaşamda bilim ve fen alanında başarılı olmak için biricik gelişme ve ilerleme yolu budur. Yaşamda ve geçimde egemen olan kuralların, zamanla değişmesi, gelişmesi ve yenileşmesi zorunludur. Uygarlığın buluşları, fennin harikaları dünyayı sürekli değiştirdiği bir dönemde, yüzyıllık eskimiş anlayışlarla, geçmişe bağımlılıkla varlığını korumak olanaksızdır…
Kemal ATATÜRK (1924)

21. yüzyılda dünyamız ve çevremiz tahmin edilenden, hatta hayal edilenden daha hızlı bir dönüşümle çehresini değiştirmektedir, insan bu değişimin sebebi ve sonucu ola-rak, dönüşümün tam orta yerinde varolmak ve varolanı an-lamak üzerine kurulmuş bir sorgulama döngüsünde “bilgi”ye her zamankinden çok daha fazla ihtiyaç duymaktadır. Yaşadığımız çağın isminin bilgi çağı olmasının temel nedeni, varolanı anlamak ve işlemek için bilgiye olan ihtiyacın hızla artmasıdır. Son 30 yılda, daha önceki 5000 yılda üretildiğinden daha fazla enformasyon üretilmiştir. New York Times gazetesinin bir hafta sonu nüshası, on yedinci yüzyıl Ingilteresi’nde ortalama bir insanın bütün yaşamı boyunca karşılaşabileceğinden daha fazla bilgi içermektedir.319 Bu nedenle başarılı dönüşümlerin kaynağı olan bilgi ve bilgiyi işleyen insan (bilgiyi toplayan, bilgiden dersler çıkaran, bilgiye dayanarak hareket eden..) 21. yüzyılın ayakta kalacak kurumlarının da hangileri olacağına, değişim sürecine ayak uyduramayarak yok olacak kurumların hangileri olacağına karar verecek ana unsurdur. Kurumlar gibi, toplumsal hedefleri belirleyen, bu hedefler doğrultu-sunda organize olan, bilgi kaynaklarım bu kolektif hedefler doğrultusunda seferber edenler, hızlı değişim ve dönüşüm çağından yenilenmiş ve gelişmiş olarak çıkacaklardır. more… »

GERÇEK GÜNDEM - TKT Yönetim Kurulu Başkanı K. İnanç Işıklar Cumhuriyetimizin Kemalist devrim rotasının değiştirilmesi ile yurttaş projesi baltalandığını ve aşiret, tarikat, sermaye yapılarının hızla birleşerek cemaatleştiğini ifade ederken, “Onlar cemaat dayanışması ile gündelik hayatın tüm mevzilerini teker teker ele geçirirken, bizler şikâyet ve muhalefet ededurduk, yeterince vakit kaybettik. Karşımızdakinin gücünü biliyoruz, denk bir kuvvet oluşturmak zorundayız” şeklinde konuştu. more… »

Resmi bir ziyaret için ülkemize gelen Bangladeş Başbakanı Begüm Halide Ziya, Başbakan Erdoğan ile görüşür. Begüm Halide Ziya konuşmasında, Tayyip Erdoğan’a Atatürk’ten övgüyle bahseder, Bangladeş’in milli şairi Kazi Nazrul İslam’ın yazdığı “Kemal Paşa” isimli kitabı başbakanımıza hediye eder. Bu anlamlı jestin Sayın Başbakanımızı ne kadar duygulandırdığını tahmin edebiliyoruz, bu yazıda ise bildiklerimizden değil bilmediklerimizden bahsedeceğiz. more… »

Kültür ve Uygarlık
Kültür en geniş tanımı ile insan-insan ve insan-doğa ilişkilerinin toplamıdır. Kültürler
tüm, sanat ve felsefeyle inceden inceye işlenerek rafine edilirler ve ortaya yüksek yaşam biçimleri olan uygarlıklar çıkar. Uygarlık ise bilinçli bir üretim olarak kültürün içinden doğar ve dönüp kültüre katılır. Bu nedenle kültürler karşılaştıklarında içlerine kapanmasına karşın, uygarlık doğduğu kültürden diğerlerine geçerek yayılır ve evrenselleşir1.
Küreselleşme sürecinin günümüzde tüm dünyaya dayatmakta olduğu global-topyekûn uygarlık anlayışı, eşzamanlı olarak içinden doğduğu kültürden farklılaşan diğer kültürlerin de asimilasyonu görevini üstlenmiştir. Suya atılan bir taşın yarattığı dalga halkaları gibi dünyanın farklı coğrafi noktalarına ait kültürlerin oluşturduğu evrensel uygarlığın 21. yüzyıl efendileri,
ilim ve tarihle çatışmak pahasına postmodern söylemler ile kökenini, geçmiş ve günümüzün kültürel farklılıkların özgün koşullarında varolma hakkını reddetmekte, sanayi toplumunun üstün olanaklarını kullanarak tüm coğrafyalara tek kültür, tek uygarlık kafesinde bir tüketim unsuru olmak zorunluluğunu dayatmaktadır. more… »

Kapitalist Tiranlığın Çıkmazı: Bilgi Çağı
İnsanoğlu ilkel çağlarda doğanın verdikleri ile yetiniyordu. Tarım çağında toprak bir üretim unsuru olarak değerlendirilmeye, insanlar ise toprağı ekip biçerek daha çok üretim yapmaya başladı. Tarımsal üretimin ana girdisi olan toprağın, makineler, sermaye malları ile ikame edildiği sanayi çağında, insanoğlunun kol gücü makinelere aktarıldı. Tarım toplumunun egemeni aristokratların yerini sermaye sınıfı aldı. Sanayi toplumunda zenginlik ve refah, sermaye mallarının ve buna bağlı üretimin sınırsız artışı anlamına gelmekteydi. 21. Yüzyılda kol gücünün yanı sıra düşünce gücünü de makinelere aktaran insanoğlu, ana girdinin bilgi olduğu yeni bir boyuta atladı. Sayısal devrim, önceki çağ dönüşümlerinde olduğu gibi yeni üretim değerleri ve egemenler yaratmaya başladı. Yaşadığımız şu an “Bilgi Çağı” adını verdiğimiz büyük dönüşümün tam göbeğindeyiz. Dünyayı diğer geri kalmış benzerleri gibi Batı’nın gözlüğünden okumak durumunda kalan Türkiye’nin ise, saatinin kaçı gösterdiği sorusuna yanıt verebilmesi pek mümkün değil.

more… »

“Ellerine bir ulusun yazgısı emanet edilen kimseler o ulusun gücü ve erkini yalnız ve ancak gene o ulusun gerçek ve elde edilebilir çıkarları yolunda kullanmakla yükümlü olduklarını bir an olsun unutmamalıdırlar. Bu kimseler düşünmelidirler ki, bir ülkeyi ele geçirmek o ülkenin yurttaşlarına egemen olmaya yetmez. Bir ulusun ruhu ele geçirilmedikçe, bir ulusun irade ve kararlılığı kırılmadıkça o ulusa egemen olmanın olanağı yoktur. Yüzyılların oluşturduğu milli bir ruha hiç bir güç karşı koyamaz.”
Mustafa Kemal ATATÜRK, Mayıs 1935

Bu yazıda Türkiye açısından Avrupa Birliği sürecinin nesnel ve tarafsız bir değerlendirmesini değil, kemalizm ve kemalistler açısından konunun ne şekilde algılandığı ve nasıl değerlendirildiğini okuyacaksınız. Bu anlamda çalışmamız Türkiye AB çerçevesinde tüm görüş ve değerlendirmeleri kapsayan, kategorize eden bir araştırmadan çok siyasal bir tutum belgesi niteliğini taşımaktadır. Bahsi geçen kemalizmin ideolojik çerçevesi kapsam olarak kendisini 1938 sonrası erozyona ve soykırıma uğrayan Mustafa Kemal ATATÜRK devriminin ardından uydurulan yapay “Atatürkçülük” ve “Batıcılık” popülizmininin dışında bir alanda ifade etmektedir.[i]
more… »

Avrupa Birliği ile ilgili çalışmalar sanılanın aksine 2. Dünya Savaşı’ndan sonra değil, çok daha önceleri başlamıştır. Modern çağ Avrupası’nda birlik kurulması fikri oldukça eskilere dayanmaktadır. Pek çok düşünür yazar, bilimadamı ve siyasetçiler parçalanmış ve sürekli savaş içerisinde olan Avrupa’nın birlik ve bütünlük içinde olması yönünde düşünceler üretmiş, girişimler, planlar ve örgüt modelleri geliştirmiştir.

İngiliz hristiyan dini lider ve ünlü yazar William Penn, 1643’te yazdığı “Avrupa Barışının Bugünü ve Geleceğine Doğru Bir Roman” (An Essay Toward The Peresent and Future Peace Of Europe) kitabında, bağımsız devletlerden oluşan bir Avrupa Birliği ve Meclis “Common Assembly” önermektedir. 90 sandalyeli bu mecliste Almanya 12, Fransa ve İspanya 10, İtalya 8, İngiltere 6 sandalyeye sahip olacak, Türkiye de isterse 10 sandalye ile katılabilecektir. more… »

Avrupa Birliği’nin geleceğine ve birlikteliği oluşturan devletlerin oluşumu nereye kadar ve ne biçimde götüreceklerinin tespitine dair fikir yürütebilmek için altyapı olarak nitelendirebileceğimiz ekonomik, mali ve sosyal birlik oluşumlardan çok, üst yapı anlamına gelen siyasal birlik oluşumunun incelenmesi gerekmektedir. [1]

Uluslararası ilişkiler disiplininde devletler, federasyonlar, konfederasyonlar, birlikler ve ulusüstü (supranational) yapılanmaları açıklamak için çok sayıda siyasi bütünleşme teorisi ortaya atılmıştır. Ünlü Amerikalı kuramcı Ernest B. Haas bütünleşmeyi, “Farklı ulusal birimlerin bağlılıklarını, beklentilerini ve karar alma yetkilerini yeni bir siyasi birime devretmeleri, bu şekilde oluşan yeni birimin organlarının aldığı kararların ve yargı yetkisinin ulusal birimlerce kabul edilme süreci” olarak tanımlamaktadır.[2] Karl Deutsch’un 1950’lerin başında öne sürdüğü “Güvenlik Topluluğu” önermesi bütünleşme süreci önermeleri arasında önemli bir başlangıç olarak kabul edilmektedir. Bunun yanı sıra Avrupa bütünleşmesi açısından fonksiyonalist, neo-fonksiyonalist ve federal yaklaşımlar bütünleşme sürecini öngörmeye çalışmış olmalarına rağmen, Avrupa pratiği açısından hiçbirisi tek başına yeterli olmamıştır. [3]-[4] O halde, Avrupa Birliği bütünleşmesi ve bütünleşmeye ilişkin iki temel tercihi olan genişleme ve/veya derinleşme stratejilerinin analizini yapabilmek için öncelikle yapısal olarak statik değil, çok unsurlu, etkileşimli, dinamik, değişken, zaman boyutunda çok yönlü ve geri dönüşsüz bir olgu ile karşı karşıya olduğumuzu kabul etmemiz gerekmektedir. Ne Avrupa Birliği iç çelişkilerini aşarak oturmuş bir statik yapıdır, ne de genişlemenin öznesi olan devletler istenildiği an mekanik bir şekilde tekrar kurgulanabilecek bir kimliksel niteliğe sahiptir. Dinamik ilişkiler zincirinin statik bir şekilde yorumlanması geleceğe dair tutumlarımızda bizleri yanılgıya sürükleyecektir. more… »

Sunuş
Eski Yugoslav Makedonya Cumhuriyeti’ndeki potansiyel istikrarsızlık Balkanların etnik yamasının dikişlerinin yine sökülmeye başladığının belirtisi. Ülkenin en büyük etnik azınlık grubu Arnavutların değişim talepleri Makedonya yönetimini hazırlıksız yakaladı. Arnavutlar eski rejimde kendilerine daha fazla hak tanındığını, şu anda eğitim ve mesleki istihdam alanında ırkçı ayrımcılıkla karşılaştıklarını savunuyorlar. Kosova yakınlarındaki hoşnutsuz etnik Arnavutlar da problemi yoğunlaştırıyor. UCK ve UCPMB arasındaki birlik ırkçı tansiyonun artmasına neden oluyor. Gerginliğin bir diğer nedeni de NATO’nun 1999 hava harekatı sonrası geriçekilen Sırp askerlerinin Kosova’ya geri dönmesi. Balkan yarımadası etnik, linguistik ve dinsel bakımdan dünyanın en karmaşık bölgelerinin başında gelmektedir. Tarihin hemen her döneminde yoğun çatışmalara gebe olan bu bölge, bugünde yaşanmış, yaşanmakta olan ve yaşanacak çatışmalarla dünya kamuoyunun tüm dikkatlerini üzerine toplamıştır. Bölgenin özelliği çatışmaların sadece Balkan devletleri arasında olmaması, devletlerin içinde de ayrı etnik ve dinsel yapılaşmalardan kaynaklanan ve iç savaş boyutlarına ulaşan çatışmaların yaşanmasıdır. Makedonya ile ilgili bu yazımız Balkanlar’daki siyasal ilişkilere ve Avrupa’nın göbeğinde hala pek çok şeyden yoksun bırakılmış insanlığın durumuna ilgi duyanlar için önemli bir kaynak olacaktır.

more… »

Asya’da uygulanan hayli ilginç bir maymun yakalama yöntemi vardır. Önce bir hindistan cevizi alınır, tepesine maymunun elinin sığacağı bir delik açılır. Maymun delikten içeri elini sokar, avucunu doldurur fakat elini yumruk şeklinde sıktığı için hindistan cevizinin içinden çıkaramaz. Elini çıkarmanın bir yolu vardır, avucundakini bırakıp elini çekmek, ama maymun bırakmaz, yumruk şeklindeki elini çektikçe canı yanar, canı yandıkça sinirlenir yumruğu daha çok sıkar. more… »